OECD: Küresel tarım destekleri rekor seviyeye ulaştı

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütünün (OECD) yayımladığı rapora göre, artan jeopolitik riskler, ekonomik belirsizlikler ve aşırı hava olaylarının yarattığı baskı altındaki küresel tarım sektörüne sağlanan kamu destekleri 2025 yılında 950 milyar doları aşarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı.

"Tarımsal Politikaların İzlenmesi ve Değerlendirilmesi" başlıklı raporda, Mısır ve Peru'nun ilk kez eklendiği 56 ülkenin verileri incelendi. Verilere göre, tarımsal desteklerin üretim değerine oranı 2023'teki yüzde 17,6 seviyesinden 2025'te yüzde 19,1'e yükseldi. Bu artışla birlikte, desteklerin üretime oranında uzun süredir gözlemlenen düşüş eğilimi tersine dönmüş oldu. 2023-2025 döneminde bireysel çiftçilere sağlanan desteklerin yıllık ortalaması ise 661 milyar dolar olarak hesaplandı.

Gelişmekte Olan Ülkelerde Fiyat Politikaları Öne Çıkıyor

Raporda, gelişmekte olan ekonomilerin küresel tarımsal üretim ve destekleme politikalarındaki ağırlığının arttığına dikkat çekildi. Bu ülkelerdeki destek artışının temel olarak piyasa fiyatı desteklerinden kaynaklandığı, OECD ülkelerinde ise afetler nedeniyle sağlanan olağanüstü yardımları içeren bütçe ödemelerinin öne çıktığı belirtildi. Birçok ülkede uygulanan politikaların, bazı ürünlerin yurt içi fiyatlarını uluslararası fiyatların üzerine çıkardığı ve bu durumun tüketicilerin satın alma gücünü olumsuz etkilediği vurgulandı.

İklim ve Jeopolitik Riskler Sektörü Zorluyor

Tarım sektörünün karşı karşıya kaldığı küresel şoklara da yer verilen raporda, Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının tarımsal girdiler ve ürün piyasaları üzerinde ilave baskı yarattığı ifade edildi. Bunun yanı sıra, 2025-2026 döneminde ülkeler genelinde aşırı hava olayları ve doğal afetlere karşı 30'dan fazla acil politika müdahalesi tespit edildiği aktarıldı.

Sektörün dayanıklılığını artırmak için gereken kamu yatırımlarının yetersiz kaldığına işaret eden OECD, tarımsal altyapı, araştırma-geliştirme ve inovasyonu kapsayan genel hizmetlere yönelik kamu harcamalarının yıllık ortalama 118 milyar dolarda kaldığını bildirdi. Kurum, tarımsal desteklerin piyasalarda bozulmaya yol açabilecek uygulamalardan ziyade, ölçülebilir çevresel sonuçlarla ilişkilendirilmiş, inovasyon ve risk yönetimi odaklı hedefli politikalara kaydırılması tavsiyesinde bulundu.